Huy Lữ TRẦN VĂN ĐẠT
Nguyên Chánh Chuyên gia FAO - Rome

Mùa thu

MÙA THU XỨ HUẾ


 

Một sớm mùa thu ở Huế với nắng nhẹ nhàng và không gay gắt như nắng mùa hè

 

Nguyễn Văn Ngưu

 

 

 

Sáng nay một bạn củ ở Huế qua email gởi cho tôi bài hát Trời Huế Vào Thu Chưa Em của nhạc sĩ Trịnh Lâm Ngân với những dòng sau.

 

Trời Huế vào thu chưa em?
Ở đây trời làm mưa bay
Mây xa bể rất nhiều
Hàng cây mưa lá vàng
Anh thấy mình cô đơn

 

Đọc email của bạn đưa tôi về kỷ niệm những ngày mùa thu khi tôi còn ở xứ Huế. Trong vòng ký ức, mùa thu thường hiện lên trong tôi một không gian cao rộng, một không gian xanh lơ tinh khôi và mới mẻ với hương vị của cây trái trong vườn.

 

Mùa Thu Ở Huế

 

Nhiều người nói Huế không có tiết thu. Phải chăng mùa thu đến với Huế nhanh quá khiến người ta không kịp cảm nhận?  Phải để ý kỹ mới thấy được hình bóng mùa thu về trên xứ Huế.

 

Mùa thu Huế rơi vào thời điểm bắt đầu mùa mưa, có thể bắt đầu sau rằm tháng bảy âm lịch. Mùa thu đến Huế đem theo những cơn mưa ngâu buồn tẻ. Những cơn mưa nhè nhẹ bắt đầu từ tảng sáng.

 

Trong bài thơ Mùa Thu Huế thi sĩ Huỳnh Minh Nhật có viết những dòng sau.

 

Mùa thu Huế thoáng buồn vương mắt nhớ
Nắng thu tình tỏa ấm lối em sang
Mùa thu Huế những con đường rợp lá
Mưa bay bay chờ em đến nhẹ nhàng

 

 

Có khi cơn mưa bỗng rơi xuống giữa ban trưa rồi kéo dài tới chiều, tới đêm, rã rích. Cũng có khi mùa thu ở xứ Huế được khởi phát từ những cơn mưa dài suốt đêm, những trận mưa dầm tưới ướt cây cỏ.  Mùa thu xứ Huế thường có những con mưa gió bão bùng để lụt lội vội vàng ập đến.  Dân gian thường nói tháng bảy nước nhảy lên bờ.

 

Tuy nhiên Huế cũng có những ngày mùa thu có nắng đẹp với buổi sáng trời trong vắt, với ánh nắng dịu dàng len lỏi trên từng góc phố, mơn man những làn gió mát mẻ. Nắng thu đến, không gay gắt như nắng hè, nhưng vàng ươm, nồng nàn, thổi vào mọi vật một nguồn sức sống mãnh liệt. Trên hè phố se lạnh lúc chiều về những tán cây ngả vàng và lá vàng khẽ rơi trong gió. Mùa thu để lại trên mảnh đất xứ Huế nhiều thương nhớ.

 

Hàng năm, năm học tại trường Quốc Học Huế thường bắt đầu vào lúc tháng 8 với không khí đã dịu mát hơn nhiều so với những ngày nắng hè đổ lửa, những con đường Huế dập dìu với những sắc màu đồng phục của học sinh đến trường vào buổi sáng. Đây chính là thời điểm mà lá cây sau sau (còn gọi là cây phong hương) được trồng ở cạnh nhà chơi ngả vàng rực rỡ sắc vàng lá thu và chỉ trong một vài tuần thảm cỏ xanh được lấp đầy bởi đống lá khô bạc màu của cây sau sau này.

 

Những Đặc Sản Của Mùa Thu Ở Huế

 

Mưa là đặc sản của xứ Huế và vào mùa thu, mưa Huế không còn nét “đỏng đảnh” của cơn mưa mùa hạ sáng nắng chiều mưa, cũng chưa gây cho mọi người cảm giác lê thê, lạnh lẽo như mưa mùa đông. Mưa mùa thu có chút bất chợt, có chút lành lạnh, có chút chậm rãi như phủ mờ lớp bụi thời gian, đưa ta về với cổ kính rêu phong. Ai yêu nét trầm mặc, mộc mạc của Huế sẽ càng yêu Huế lúc vào thu, yêu cả những cơn mưa miền Trung rả rích suốt tuần.

 

Gần như cái mát dịu của mùa thu đi tìm nơi trú ẩn trong vườn hoa trái, nên mùa thu là mùa cây trái xứ Huế chín rộ. Nhãn lồng Thành Nội vừa chín đến trái cuối cùng. Sau những cơn mưa dài suốt đêm, các loại trái cây từ bưởi, thanh trà, cam,quýt, thanh long, hồng từ các nhà vườn Kim Long, Dương Xuân, Nguyệt Biều, Thủy Bằng vừa chín tới được các o, dì quang gánh về khắp các chợ lớn, nhỏ của Huế.

 

Thanh trà Nguyệt Biều là biểu tượng hoa trái của xứ Huế. Quả này uống nước sông Hương, ăn đất bãi bồi sông Hương nên ngon, ngọt, thơm mùi thanh khiết đất trời Hương Ngự. Cũng vậy, quýt Hương Cần đến tháng 8 mới ngon. Cắn một múi quýt, nước tứa ra đầu lưỡi chưa kịp nhăn mặt đã nghe vị ngọt ùa đến bất ngờ, rồi mùi hương xộc lên mũi ngan ngát, rất riêng biệt.

 

Sau những ngày nắng gắt, rau cỏ trong vườn như tươi non hơn sau những cơn mưa chuyển mùa. Để ý thì mới thấy vào mùa thu rau muống ở Huế ngon nhất trong năm. Sau chuỗi ngày nắng gắt mùa hạ những cơn mưa của mùa thu đánh thức tất cả mầm sống của cọng rau, khiến cái đọt rau nó trườn ra mãnh liệt, khiến cái ngọt thanh của cọng rau muống cũng được dịp mà non, mà mềm.

 

 

Kết Thúc

 

Tôi mượn những dòng sau của bài hát Trời Huế Vào Thu Chưa Em của nhạc sĩ Trịnh Lâm Ngân để kết thúc bài viết về những kỷ niệm về mùa thu ở Huế.

 

Mùa thu về ngoài nớ
Cầu Trường Tiền thân yêu
Có mưa bay nón ai nghiêng nghiêng?
Nước Hương Giang lững lờ
Chắc buồn khi có người
Bỏ dòng sông xa bến xa bờ